Kunst, cultuur en filosofie leveren leerlingen de spiegel waarin ze zichzelf duidelijk kunnen zien. En een kind dat zichzelf begrijpt, neemt zijn plek in de wereld met vertrouwen in.

 

CULTUUREDUCATIE: BEELDENDE VORMING, DANS, DRAMA, LITERATUUR, MUZIEK EN FILOSOFIE

Art & Sofie startte in 2012 met beeldende en filosofische projecten en trainingen. Nu vind je op deze website een sterk uitgebreid aanbod voor basisscholen in 2016-17:  scholen kunnen bij ons terecht voor onderwijskundige producten op het terrein van alle kunstzinnige disciplines en de filosofie.

 

DE PROJECTEN

Art & Sofie biedt projectkoffers voor gebruik in de groepen 1 tot en met 8 van het basisonderwijs. De projecten worden begeleid door onze vakdocenten.

 

Voor de projecten-in-de-klas geldt:

– Het hoofddoel is de ontwikkeling van het cultureel bewustzijn van ieder kind,

– Basisschoolleerlingen worden erdoor uitgedaagd en geboeid,

– Van groep 1 naar groep 8 streven we naar doorlopende leerlijnen,

– Een groot aantal sluit aan bij wereldoriëntatie en maatschappelijke vorming,

– De lessen zijn bedacht en geschreven door bevoegde en ervaren vakdocenten,

– Alleen bevoegde vakdocenten zijn betrokken bij de uitvoering in de klas.

 

Schoolprojecten

Al onze schoolprojecten worden intensief begeleid mede uitgevoerd door onze vakdocenten

• De feestelijke exposities en voorstellingen versterken de schoolgemeenschap
• De leerlingen ervaren gezamenlijk het plezier van kunst bekijken en zelf kunst maken
• Ze ontwikkelen een cultureel bewustzijn en goede praktische kunstzinnige vaardigheid

 

DE WORKSHOPS

Daarnaast biedt Art & Sofie workshops voor leerkrachten. In de workshops bent je zelf actief in een van de kunstvakken of in het kader van de filosofie.

Voor de workshops geldt:

– Hoofddoel is het vergroten van je vaardigheid in het lesgeven in het betreffende vak,

– Je krijgt les van een bevoegde en ervaren vakdocent,

– Je gaat actief aan het werk met een kunstvak of in het kader van de filosofie,

– De inhoud is veelal direct te gebruiken in de klas.

 

BEELDENDE VORMING – BEELDENDE PROBLEMEN EN BEELDENDE OPLOSSINGEN

In de beeldende lessen van Art & Sofie wordt volop getekend, geschilderd, geboetseerd, gedrukt en gefotografeerd. Daarbij komen de expressieve kwaliteit, stijl, materiaal of techniek van het werk van beeldend kunstenaars aan bod. Het benodigde beeldmateriaal wordt met het project of het lespakket meegeleverd – in de vorm van reproducties, als pdf, digitale link of als origineel kunstwerk.
De leerlingen bespreken de kunstwerken, tekenen die na, ontlenen er kleuren of vormen aan, schrijven er recensies over en vergelijken hun eigen werk ermee. Andere belangrijke onderdelen van de beeldende lessen zijn het tekenen naar de waarneming en vanuit de fantasie.

 

MEDIAWIJSHEID – BEELDTAAL LEREN LEZEN

‘De steeds belangrijkere rol die de beeldcultuur speelt in onze samenleving, vraagt om een onderwijsprogramma voor Beeldende kunst en Vormgeving in het funderend onderwijs. Leerlingen moeten op school beeldtaal leren om zich te kunnen verhouden tot de beelden die zo’n belangrijke rol spelen in de maatschappij. Het onderwijs in Beeldende kunst en Vormgeving moet op een even systematische manier opgebouwd en aangeboden worden als bijvoorbeeld het onderwijs in taal. Beschouwen, Visualiseren en Creatief denken, zijn vaardigheden die de huidige dynamische maatschappij van een nieuwe generatie verlangt. Het onderwijs voor Beeldende kunst en Vormgeving moet zo ingericht worden dat leerlingen de beelden leren maken en begrijpen die hun omgeving nu en straks bepalen. Zij worden daardoor mondig en mediawijs, en leren structureel divergent denken.’

(Uit Leerplan beeldende kunst en vormgeving 2011, www.vonkc.nl)

 

‘SCHRIJVEN IS KIJKEN MET JE OGEN DICHT’

De literaire projecten van Art & Sofie hebben meestal een mooi kinderboek als uitgangspunt. Je leest het boek met de leerlingen en gaat in de lessen nader in op het onderwerp ervan. En dat leidt ‘naar binnen’, naar wat er bij de kinderen zelf leeft. Soms ook maakt het gelezen boek een verbinding met een interessant stuk van de wereld (zoals in ‘Afrika, bron van inspiratie’) of met een onderdeel van ons cultureel erfgoed (zoals de Arthurverhalen, in ‘Ridders van de Ronde Tafel’) .

Bij de prentenboeken leveren de illustraties stof voor een gesprek. De plaatjes inspireren de leerlingen tot eigen beeldend of literair werk.

In de poëzielessen is de schrijfstijl zelf regelmatig het onderwerp van de les. De leerlingen maken kennis met eenvoudige dichtvormen en proberen die uit. In het dichten komen kinderen echt toe aan het – naar Remco Campert – ‘kijken met je ogen dicht’

 

(MULTI-)CULTURELE IDENTITEIT

Cultuureducatie stelt zich ten doel het cultureel bewustzijn van kinderen te ontwikkelen. Ons cultureel bewustzijn is belangrijk; het vormt de identiteit en onze houding ten aanzien van de ander en de andere cultuur. Wat je cultureel hebt opgedaan zit voortaan ‘tussen je oren’.

Literatuur, kunst en filosofie maken expliciet onderdeel van het aanbod van Art & Sofie. Onder de noemer cultuureducatie wordt in de projecten verder aandacht besteed aan cultureel erfgoed in de meest ruime zin van het woord. Daaronder valt niet alleen het Nederlandse erfgoed, maar ook dat van andere culturen, met name de oorspronkelijke cultuur van immigranten. De Onderwijsraad spreekt over ‘het culturele erfgoed in Nederland, dat sporen draagt van verschillende culturen uit het verleden en ook in het heden voortdurend wordt beïnvloed door nieuwe elementen uit onze maatschappij’.

– Hoe zit het met de nieuwe, Nederlands – buitenlandse cultuur van de immigranten?
– Wat zijn de gevolgen van de intensieve verbinding die bestaat tussen de culturen van de wereld?
– Wie worden we of zijn we geworden in Nederland? Wat is jouw culturele identiteit?

Belangrijk onderwerpen, juíst op school. En heel geschikt om in de lessen kunst en cultuur naar voren te brengen. Kunst en cultuur leveren leerlingen de spiegel waarin ze zichzelf duidelijk kunnen zien. En een kind dat zichzelf begrijpt, neemt zijn plek in de wereld met vertrouwen in.

 

NATUUR- EN OMGEVINGSBEWUSTZIJN – HET LAATSTE KIND IN HET BOS?

De leefomgeving van kinderen is onderdeel van hun cultureel bewustzijn. Art & Sofie maakt gebruik van kunst en kunstzinnige activiteiten om kinderen zich van die omgeving bewust te laten worden. Natuurbeleving is daarvan een belangrijk onderdeel. Veel kinderen spelen nauwelijks nog buiten. Ga met ze op verkenning in het kader van lessen die alle zintuigen aanspreken!

 

FILOSOFEREN MET KINDEREN – ‘KEN JEZELF!’

Zoals gezegd: een kind dat zichzelf begrijpt, neemt zijn plek in de wereld met vertrouwen in.
De praktische filosofie kan bij dit ‘leren begrijpen’ goede diensten bewijzen. In de lessen van Art & Sofie heeft het filosofische gesprek zijn regelmatige plaats. De goedgekozen uitgangsvraag van ieder gesprek daagt de leerlingen uit hun eigen kennis en ervaring te onderzoeken. Ze realiseren zich wat hun emoties en opvattingen zijn en leren hun gedachtegoed onder woorden brengen.

Art & Sofie werkt aan een filosofiemethode over praktisch filosoferen met kinderen, en biedt deskundige begeleiding van de invoering van een methode filosofie op school.
In ons projectaanbod zijn de filosofielessen onderdeel van een aantal (lang niet alle, zie vignetje bij de projecten) beeldende, literaire en erfgoedprojecten.